Biblioteka Wydziału Teologicznego zaprasza studentów, doktorantów, pracowników naukowych i pracowników administracyjnych Uniwersytetu Szczecińskiego do udziału w wyjątkowej inicjatywie – Wakacyjnej Galerii Autorskiej, której celem jest dzielenie się pasjami, zainteresowaniami i osobistymi kolekcjami.
Jeśli posiadacie zbiory, które mają dla Was szczególne znaczenie — kolekcje książek, pocztówek, fotografii, pamiątek, rękodzieła czy innych unikatowych przedmiotów — zachęcamy do ich zaprezentowania szerszej publiczności.
To doskonała okazja, aby: • pokazać swoją pasję, • opowiedzieć historię swoich zbiorów, • zainspirować innych, • stworzyć przestrzeń do spotkań i wymiany doświadczeń.
Wspólnie stwórzmy letnią galerię pełną różnorodności, ciekawych opowieści i niezwykłych kolekcji. Czekamy na Wasze zgłoszenia i pomysły!
12 czerwca – data, która po raz czwarty dostarczyła nam niezbitego dowodu na to, że w murach Biblioteki Głównej można powoływać do istnienia nie tylko cytaty z katalogów, lecz także całe fantastyczne światy. Wydarzenie „Rzut na Stół” – łączące sesje gier fabularnych z networkingiem – ponownie wypełniło czytelnicze przestrzenie charakterystycznym brzękiem kości.
Czwarta odsłona wydarzenia, firmowanego przez Akademickie Biuro Karier, Bibliotekę Główną, Muzeum Geologiczne Uniwersytetu Szczecińskiego oraz Stowarzyszenie Topory, przeszła do historii jako prawdziwy critical success. Zgodnie z maksymą In alea veritas – w kościach prawda – uczestnicy odkrywali nie tylko tajemnice gry, lecz także rozmaite ścieżki przeznaczenia oraz życiowych wyborów.
Dziękujemy Wam za tak liczną obecność tuż przed zwieńczeniem roku akademickiego. W wydarzeniu wzięło udział ponad pięćdziesiąt osób. Niewykluczone, że tradycja „Rzutu na Stół” okaże się trwalsza niż niejedna formacja skalna z naszego muzeum. Do zobaczenia niebawem – przygotujcie kości, pomysły i profesjonalny uśmiech, kolejna sesja nabiera już bowiem kształtów w otchłaniach kalendarza.
Zbliżają się wakacje – czas zasłużonego oddechu od akademickiej codzienności. Dlatego zanim rozjedziemy się na letni wypoczynek, spotkajmy się nieco wcześniej, już 12 czerwca, by wspólnie przeżyć coś wyjątkowego.
Biblioteka to dziś znacznie więcej niż zbiór książek. To żywa przestrzeń spotkań, wymiany myśli i wspólnego działania. To miejsce, w którym buduje się relacje i rozwija kompetencje – nie tylko w trakcie wykładów, lecz również przez wartościowo spędzony czas.
Znakomitym przykładem takiego podejścia jest cykl „Rzut na Stół” – Sesje RPG i Networking. Wydarzenie łączy świat gier fabularnych z możliwością poznawania interesujących osób w swobodnej, nieformalnej atmosferze.
Serdecznie zapraszamy na kolejną odsłonę cyklu, która odbędzie się w piątek 12 czerwca 2026 roku o godzinie 17:00. Spotkamy się w Wypożyczalni Biblioteki Głównej oraz w przylegającej do niej przestrzeni Muzeum Geologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego, przy ulicy Mickiewicza 16A. Wydarzenie jest wspólną inicjatywą Akademickiego Biura Karier, Stowarzyszenia Topory, Biblioteki Głównej US oraz Muzeum Geologicznego US.
Zapraszamy wszystkich – niezależnie od doświadczenia z grami fabularnymi. Jeśli szukacie okazji do poznania nowych osób, chcecie oderwać się od codziennych obowiązków i spędzić wieczór w niebanalnym otoczeniu, to spotkanie jest właśnie dla Was.
Wstęp wolny. Warto stać się częścią tej opowieści.
informujemy, że w nadchodzących dniach Biblioteka Główna będzie pracować według zmienionego harmonogramu:
2 czerwca 2026 r. (wtorek) – godz. 9:00–19:00,
3 czerwca 2026 r. (środa) – godz. 9:00–13:00,
4–7 czerwca 2026 r. (czwartek–niedziela) – biblioteka nieczynna,
8 czerwca 2026 r. (poniedziałek) – powrót do standardowych godzin otwarcia.
Serdecznie zapraszamy do korzystania z naszych zbiorów i usług. Przypominamy jednocześnie o nieprzerwanym, zdalnym dostępie do subskrybowanych przez Uniwersytet Szczeciński baz danych – są one dostępne dla przez całą dobę.
29 maja 2026 r. pomimo słonecznej pogody, gorące piątkowe popołudnie ponownie przyciągnęło wielu fanów „gier bez prądu” do Biblioteki Głównej Uniwersytetu Szczecińskiego.
Tam, gdzie na co dzień panuje cisza, rozbrzmiały odgłosy rzucanych kości i snutych opowieści. Wśród regałów i geologicznych eksponatów Muzeum Geologicznego odbyła się kolejna edycja wydarzenia „Rzut na Stół”, zorganizowana przez Akademickie Biuro Karier, Bibliotekę Główną, Muzeum Geologiczne US oraz Stowarzyszenie Topory.
Gry fabularne, strategiczne i alternatywne światy opuściły zacisze domowych stołów, wypełniając biblioteczną oraz muzealną przestrzeń narracjami bez okładek – i po raz kolejny pokazując, że do wspólnego przeżywania historii wystarczą: kartka, wyobraźnia i odrobina szaleństwa.
Spotkanie zgromadziło rekordową liczbę 65 uczestników. Organizatorzy serdecznie dziękują wszystkim, którzy zasiedli do 8 różnych bardzo rożnych rozgrywek.
Już w najbliższy piątek, 29 maja, o godzinie 10:00 w sali konferencyjnej Biblioteki Międzywydziałowej Uniwersytetu Szczecińskiego na kampusie Piastów odbędzie się trzecie w tym roku akademickim spotkanie z cyklu poświęconego klasyce adaptowanej, przepisywanej i na nowo odczytanej.
Tym razem głównym tematem dyskusji będzie twórczość oraz recepcja Daphne du Maurier, wybitnej brytyjskiej pisarki, znanej szerokiej publiczności jako muza Alfreda Hitchcocka. O jej literackim dorobku, mrocznym klimacie i wpływie na popkulturę rozmawiać będą dr hab. Beata Zawadka, prof. US oraz dr Barbara Braid z Instytutu Literatury i Nowych Mediów US. Spotkanie poprowadzi Ireneusz Bojanowski z Biblioteki Głównej US.
Organizatorzy zapraszają zarówno wiernych wielbicieli autorki kultowej „Rebeki” czy „Ptaków”, jak i wszystkie osoby, które dopiero chciałyby zapoznać się z jej twórczością.
Biblioteka to dziś dużo więcej niż same książki. To przestrzeń spotkań, rozmów i wspólnego działania. To miejsce, w którym buduje się relacje i rozwija kompetencje – nie tylko podczas wykładów, ale też przez dobrze spędzony czas.
Doskonałym przykładem takiego podejścia jest cykl „Rzut na Stół” – Sesje RPG i Networking. Wydarzenie łączy gry fabularne z możliwością poznania ciekawych ludzi w swobodnej atmosferze. Pokazuje przy tym, jaką rolę może pełnić nowoczesna biblioteka akademicka.
Zapraszamy na kolejne już spotkanie, które odbędzie się w piątek 29 maja 2026 roku o godzinie 17:00. Miejscem wydarzenia będzie Wypożyczalnia Biblioteki Głównej oraz przylegająca do niej przestrzeń Muzeum Geologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego przy ulicy Mickiewicza 16A. Organizatorami są Akademickie Biuro Karier, Stowarzyszenie Topory, Biblioteka Główna US oraz Muzeum Geologiczne US.
Zapraszamy wszystkich – bez względu na doświadczenie w grach RPG. Przyjdźcie, jeśli chcecie poznać nowych ludzi, oderwać się od codziennych obowiązków i spędzić wieczór w ciekawym otoczeniu. Wstęp jest wolny. Warto być częścią tego wydarzenia.
20 maja 2026 roku został wznowiony program publikowania otwartego w czasopismach Elsevier w ramach licencji krajowej. Do wykorzystania jest nowa pula 1084 artykułów. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zasady, terminy i praktyczne wskazówki – warto się z nimi zapoznać przed złożeniem manuskryptu.
Program obejmuje artykuły przyjęte do publikacji w 2026 roku, ale dopiero po podpisaniu umowy z Elsevier(czyli od 20 maja 2026 r.). Niestety, wydawca nie przewiduje retroaktywnego obejmowania programem artykułów przyjętych przed tą datą.
Afiliacja autora jest weryfikowana przez lokalnych administratorów w poszczególnych instytucjach.
Które czasopisma i jakie typy artykułów są objęte?
W 2026 roku program obejmuje 1120 czasopism hybrydowych pochodzących z siedmiu kolekcji tematycznych Science Direct (zgodnie z ograniczeniem licencyjnym z grudnia 2022 r.): Biochemistry, Genetics and Molecular Biology, Computer Science, Engineering, Health Sciences, Immunology and Microbiology, Mathematics oraz Physics and Astronomy, a także czasopisma z grupy Lancet. Instytucje prenumerujące dodatkowe kolekcje mogą publikować również w tych tytułach.
Program nie obejmuje czasopism w modelu pełnego otwartego dostępu (gold open access) oraz niektórych tytułów współwydawanych, które mają odrębne zasady finansowania.
W ramach programu można opublikować następujące typy artykułów: Case Reports, Data, Full Length Articles, Micro Articles, Software, Reviews, Replication Study, Short Communications, Short Surveys, Videos, Practice Guidelines oraz Protocols.
Jakie opłaty pokrywa program?
Program pokrywa wyłącznie opłatę Article Processing Charge (APC). W formularzu Rights and Access autor widzi 100% rabatu na tę opłatę. Katalogowe ceny APC publikowane na stronie wydawcy dotyczą zazwyczaj podstawowego typu artykułu (Full Length Article) i nie uwzględniają ewentualnych dodatkowych zniżek redakcyjnych. Wiążąca informacja o koszcie APC (przed i po rabacie) jest widoczna dla autora dopiero po zaakceptowaniu artykułu, w formularzu Rights and Access.
Uwaga: niektóre czasopisma pobierają dodatkowe opłaty, które nie są objęte programem, np. opłatę od liczby stron („Page Charges”), opłatę za przyjęcie manuskryptu („Submission Fee”) czy opłaty za usługi dodatkowe (kolorowe ryciny w druku, odbitki). Opłaty te są rozliczane bezpośrednio między autorem a redakcją na podstawie osobnej faktury. Zawsze warto sprawdzić ich aktualny zakres na stronie konkretnego czasopisma.
Jak zgłosić artykuł krok po kroku?
Procedura na 2026 rok zostanie zaktualizowana, ale już dziś warto znać ogólny mechanizm (na podstawie doświadczeń z 2025 r.):
Po otrzymaniu informacji o przyjęciu artykułu do publikacji (po recenzjach i poprawkach) autor korespondencyjny otrzymuje od Elsevier link do formularza Rights and Access.
W formularzu należy wybrać opcję publikacji otwartej (gold open access) i wskazać organizację – musi być ona zgodna z afiliacją autora korespondencyjnego na stronie tytułowej artykułu.
Jeśli instytucja, czasopismo, data akceptacji i typ artykułu spełniają kryteria, a pula artykułów nie jest jeszcze wyczerpana, system automatycznie zaproponuje publikację w programie ze 100% zniżką na APC. Po wyczerpaniu puli jedyną opcją otwartą pozostanie publikacja na koszt autora.
Autor wybiera licencję – najczęściej CC‑BY lub CC‑BY‑NC‑ND (w niektórych czasopismach dostępna jest też CC‑BY‑NC). Warto pamiętać, że licencja CC‑BY jest wymagana w Planie S, którego sygnatariuszem jest NCN.
Po wybraniu opcji otwartej w ramach programu zgłoszenie trafia do weryfikacji. Lokalny administrator w instytucji sprawdza afiliację i poprawność przypisania na stronie tytułowej. O wyniku weryfikacji autor jest informowany e-mailem.
Jeśli autor woli tradycyjną publikację subskrypcyjną (bez opłat), może wybrać opcję „subskrypcja” – nie wpływa to na możliwość skorzystania z programu w przyszłości.
Wirtualnej Biblioteki Nauki (WBN): wbn@icm.edu.pl
W korespondencji dotyczącej konkretnego artykułu warto podać jego identyfikator DOI (jeśli został już nadany). Informacje o programie znajdują się również na stronie Elsevier. Zachęcamy też do zapoznania się z nagraniami webinariów: Elsevier library journey oraz Elsevier author journey.
20 maja 2026 roku w Bibliotece Głównej Uniwersytetu Szczecińskiego spotkaliśmy się na rozmowie wokół wystawy „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III Rzeszy”. Z jej kuratorem, dr Januszem Marszalcem, rozmawiała Kamila Krężel – doktorantka Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu Szczecińskiego.
Wystawa, która przełamuje ciszę
Ekspozycja, otwarta w lipcu 2025 roku w Galerii Palowej Ratusza Głównego Miasta w Gdańsku, jest wydarzeniem przełomowym. Po raz pierwszy w sposób monograficzny i tak kompleksowy zaprezentowano publiczności historię mieszkańców Pomorza Gdańskiego, którzy – czy to z przymusu, czy pod wpływem skomplikowanych zależności społecznych – znaleźli się w szeregach armii III Rzeszy. Wystawa nie poprzestaje na przypomnieniu suchych faktów. Odsłania przyczyny masowej rekrutacji, śledzi jej przebieg, a przede wszystkim stawia fundamentalne pytania o to, co działo się z pamięcią o tych ludziach po roku 1945. Pyta o mechanizmy zapomnienia, o społeczną stygmatyzację, o cenę, jaką przyszło zapłacić rodzinom, które nagle znalazły się po niewłaściwej stronie oficjalnej narracji.
Tytuł, który rozpalił debatę
Już samo wejście do sali wystawowej konfrontuje zwiedzającego z tytułem, który – jak podkreślali kuratorzy – nie jest metaforą, lecz świadomym cytatem z historii. „Ons Jongen” – nasi chłopcy – tak mówiono w czasie wojny o Luksemburczykach wcielonych do Wehrmachtu. Przeniesienie tego sformułowania na grunt pomorski okazało się gestem tyleż historycznym, co niezwykle odważnym politycznie. Wywołało ono ogólnopolską dyskusję, która szybko przekroczyła mury uniwersytetów i muzeów.
Głos w sprawie zabrali przedstawiciele najwyższych władz państwowych, dowodząc, że określenie „nasi chłopcy” w odniesieniu do żołnierzy Wehrmachtu zaciera moralną jednoznaczność historii. Jednocześnie za wystawą murem stanęły środowiska naukowe i muzealnicze. Historycy, badacze pamięci, muzealnicy mówili jednym głosem: rzetelność wobec przeszłości nie może omijać tematów bolesnych i niewygodnych. Dojrzała wspólnota – argumentowali – nie buduje swojej tożsamości na uproszczeniach. Buduje ją na empatii, która potrafi dostrzec człowieka nawet tam, gdzie historia każe widzieć wyłącznie żołnierza wrogiej armii.
Pomiędzy przymusem a wyborem – złożoność pomorskiego pogranicza
Podczas spotkania kurator szczegółowo odtworzył mechanizmy, które sprawiły, że mieszkańcy Pomorza Gdańskiego masowo trafiali w szeregi Wehrmachtu. Nie była to kwestia jednego czynnika. Na decyzje składał się splot przymusowych polityk germanizacyjnych, obowiązkowego poboru oraz intensywnej indoktrynacji ideologicznej prowadzonej przez instytucje edukacyjne i kulturalne III Rzeszy. Jednak istotą opowieści dr. Marszalca było coś więcej: pokazanie, że Pomorze Gdańskie było regionem o niezwykle złożonej tożsamości etnicznej, gdzie polskość, niemieckość i kaszubskość nieustannie się przenikały.
To właśnie ta etniczna i kulturowa mozaika generowała dramatyczne konflikty lojalności. Mieszkańcy regionu często nie mieścili się w prostych, narodowych kategoryzacjach. Część z nich podejmowała służbę nie tylko pod bezpośrednim przymusem, ale także z powodu presji społecznej, chęci uniknięcia represji wobec najbliższych czy nadziei na korzyści materialne. Wielokrotnie podkreślano, że nie ma tu jednej, uniwersalnej motywacji – są za to setki indywidualnych historii, z których każda domaga się odrębnego wysłuchania.
Luka w historiografii – głos, którego nie było
Jednym z najważniejszych wątków spotkania było wskazanie na dotkliwe luki badawcze, jakie przez lata towarzyszyły temu tematowi. Historiografia polska, z oczywistych względów, koncentrowała się na dokumentowaniu zbrodni okupanta i eksterminacji polskiej ludności. Zbiorowa pamięć ofiar i bohaterów nie pozostawiała wiele miejsca na indywidualne losy tych, którzy znaleźli się po drugiej stronie – nawet jeśli znaleźli się tam wbrew własnej woli. Z kolei historiografia niemiecka skupiała się na winie Wehrmachtu jako instytucji, rzadko pochylając się nad specyfiką regionalnych losów.
Efekt jest taki, że osobiste relacje żołnierzy z Pomorza Gdańskiego praktycznie nie istnieją w oficjalnym obiegu narracyjnym. Dominuje perspektywa zbiorowa i polityczna, która – choć niezbędna do rozliczenia z przeszłością – nie jest w stanie oddać ludzkiego wymiaru dramatu. Wystawa stara się tę lukę wypełnić, oddając głos tym, którzy przez lata pozostawali niemi.
Powrót do domu z inną opowieścią
Spotkanie w Bibliotece Głównej nie dało prostych odpowiedzi, bo i dać ich nie mogło. Pozostawiło jednak uczestników z przeświadczeniem, że zmiana w lokalnych narracjach, która nastąpiła po 1989 roku i pozwoliła na podjęcie tak trudnego tematu, jest wartością nie do przecenienia. Wystawa „Nasi chłopcy…” nie szuka taniego usprawiedliwienia ani nie relatywizuje zbrodni. Proponuje coś znacznie trudniejszego: spojrzenie na historię z perspektywy konkretnego człowieka, któremu przyszło żyć w czasach, gdy każdy wybór był zły, a każda ścieżka prowadziła przez cierpienie.
Gdy po zakończeniu dyskusji goście powoli opuszczali biblioteczną salę, wielu z nich niosło ze sobą nie tylko podpisane katalogi wystawy, ale także pytania, które jeszcze długo będą rezonować. Pytania o to, kim są „nasi”, kogo za takich uznajemy i czy stać nas na opowieść o przeszłości, która nie wymazuje nikogo.
18 maja w Bibliotece Międzywydziałowej miało miejsce spotkanie wokół publikacji doktora Krzysztofa Raka „Krucha niepodległość. Jak Piłsudski ze Stalinem i Hitlerem ratował niepodległość Polski”, które poprowadził dr Maciej Pieczyński (Instytut Literatury i Nowych Mediów US).
Rozmowę otworzyła refleksja nad prowokacyjnym tytułem książki. Rodzi on bowiem wątpliwość, czy mamy do czynienia jedynie z chwytem marketingowym, mającym zapewnić publikacji widoczność wśród nowości wydawniczych, czy też z ambitną próbą uchwycenia mechanizmów geopolitycznych definiujących politykę międzynarodową początku lat trzydziestych minionego stulecia.
W trakcie interesującej dyskusji sformułowano szereg dalszych pytań. Dotyczyły one istoty polityki – czy stanowi ona wyłącznie rezultat chłodnej kalkulacji sił, czy też dopuszcza obecność kryteriów moralnych. Analizie poddano, czy Polska rzeczywiście uzyskała wówczas status podmiotu, czy też działania te stanowiły jedynie taktykę odraczania konfrontacji poprzez wykorzystywanie napięć między Moskwą a Berlinem. Poruszono dychotomię realizmu i romantyzmu politycznego, polityki realnej i sojuszy zawieranych z pominięciem przesłanek etycznych, w kontekście interesu państwowego. Podjęto również wątek współczesnej narracji rosyjskiej dotyczącej przyczyn wybuchu drugiej wojny światowej.
Autor nie unikał analogii historycznych. Rozważano podobieństwa między rokiem 1939 a sytuacją obecną. Kondycja NATO skłania do refleksji krytycznej, zważywszy że główny sojusznik zdaje się podejmować działania osłabiające spójność sojuszu, zamiast ją wzmacniać.
Spotkanie zakończyło się bez jednoznacznej konkluzji. Pozostawiło raczej otwarte pytania, wpisując się w rozumienie historii jako nieustannego, niekiedy pesymistycznego dialogu z teraźniejszością.
